Bardzo romantyczna historia

Udostępnij artykuł

Gorzelnia w Długiem ma – nomen omen – długą historię. Uruchomiła ją w 1880 r. ziemiańska rodzina Wiktorów – właścicieli wsi oraz pobliskiego Zarszyna. Robiono głównie okowitę z ziemniaków, pochodzących z okolicznych pól.

Po II wojnie destylarnię upaństwowiono. Stała się jedną z setek małych gorzelni rolniczych, na których opierał się ówczesny przemysł spirytusowy. Robiła tzw. surówkę, czyli nierektyfikowany spirytus z pojedynczej kolumny o mocy około 92%, i dostarczała ją do dużych zakładów, np. Polmosu Łańcut. Duzi ją rektyfikowali i z tego rektyfikatu zestawiali wódki. Przerabiano też jabłka – uzyskiwana z nich okowita była używana do doprawiania słynnej Żytniej z Kłoskiem – to właśnie jabłkowemu spirytusowi ta kultowa, sprzedawana głównie na Zachód i w Peweksach, czysta wódka zawdzięczała swój charakterystyczny smak i genialną konturową strukturę.

Od 1974 roku kierownikował tu Jerzy Pińczuk – absolwent gorzelnictwa Technikum Przemysłu Spożywczego w Legnicy i ekonomii na wrocławskiej Akademii Ekonomicznej. Gdy w latach 90., po nastaniu nowego ustroju, uwolniono ceny spirytusu, Długie, jak wiele innych jej podobnych gorzelni rolniczych nie wytrzymało dumpingowej konkurencji i padło. W 2016 obiekt kupił, gruntownie wyremontował i wyposażył Grzegorz Pińczuk – biznesmen z branży rolniczej, a prywatnie nikt inny, jak syn Jerzego, który w dzieciństwie często bawił się pośród składowanych na dziedzińcu gorzelni ziemniaczanych kopców. Nowy właściciel nie musiał inwestować w know-how – tato nauczył go wszystkiego, od początku też doradzał i wspierał – niektóre działania i pomysły konsultuje z nim do dziś.

Podkarpacka Destylarnia Okowity to gorzelnia rzemieślnicza – robi głównie okowity zbożowe i owocowe, a także smakowe. Sercem zakładu jest system Discontinuo włoskiej firmy Cadalpe; model pochodzi z lat 80., ale wciąż działa świetnie.

Aparatura składa się z alembiku połączonego z niewielką kolumną destylacyjną, wyposażoną w osiem półek spirytusowych. Alembik ma pojemność 1000 l i jest ogrzewany parą. Dzięki niemu można używać nie tylko całkiem płynnego wsadu, ale też gęstszego, który w kolumnie zapchałyby półki. Discontinuo ma sprytną konstrukcję: dół alembiku ze stali nierdzewnej, a kopułę z miedzi; miedziana jest też cała kolumna. To rozsądny kompromis. Stal jest bardziej odporna chemicznie i mechanicznie, więc lepiej, by miejsca, gdzie znajduje się kwaśny nastaw i występuje tarcie (przy dnie pracują mieszadła) były wykonane właśnie z niej. Z kolei miedź jest idealna tam, gdzie aparatura ma styczność z parami alkoholu – wyłapuje zanieczyszczenia (głównie siarkowe, czyli np. zapachy cebuli, gumy itp.), zdaniem wielu gorzelników (w tym Pińczuka) daje też łagodność, spokój, elegancję i szlachetność.

Od chwili powstania PDO rozwija się powoli, ale miarowo. Pojawiła się sala degustacyjna ze sklepem, a w starej słodowni urządzono leżakownię. Od 2023 roku spoczywają tam 220-litrowe nowe, mocno wypalone beczki z polskiego dębu (bednarnia Pawłowianka), zalane destylatami zbożowymi (pszenica, żyto, kukurydza). Rozlew planowany jest na marzec 2026.

Już się cieszę!