Udostępnij artykuł
17 lutego odbył się masterclass win włoskich prowadzonym przez Wojciecha Bońkowskiego MW, zorganizowany przez Italian Trade Agency oraz Ambasadę Włoch. Wydarzenie z serii Vinitaly Preview odbyło się w naszym kraju po raz pierwszy i jestem przekonany, że nie ostatni. W końcu włoskie wina od lat dominują na naszym rynku, stanowiąc blisko 25% całkowitej wartości importu.
Gospodarzem wydarzenia był Ambasador Republiki Włoch, Luca Franchetti Pardo, który przywitał gości w imponujących, klasycystycznych wnętrzach włoskiej placówki dyplomatycznej w Warszawie. Po powitaniu i krótkiej przemowie Ambasadora, w której podkreślił on znaczenie wina dla włoskiej kultury, głos zabrali przedstawiciele organizatorów targów Vinitaly. Podzielili się garścią fascynujących faktów na temat samego wydarzenia w Weronie. Włochy pozostają największym producentem wina na świecie, a Vinitaly to ich główna witryna wystawowa, którą rokrocznie odwiedza niemal 100 000 osób ze 140 krajów. Powierzchnia wszystkich hal i pawilonów przekracza obszar 13 boisk piłkarskich, co czyni Vinitaly jednymi z największych i najważniejszych targów wina i napojów spirytusowych na świecie.
Degustacja odbywała się pod hasłem „Italia – wina przyszłości”. Zamysłem prowadzącego ją Wojciecha Bońkowskiego MW było przedstawienie publiczności etykiet mniej oczywistych – win, które nie są jeszcze tak głośne jak najbardziej rozchwytywane włoskie klasyki, ale jego zdaniem mają przed sobą świetlaną przyszłość.
Zenato Lugana Metodo Classico Brut
Wino powstało z pozornie mało znanego szczepu Turbiana. Dawniej nazywano go Trebbiano di Lugana, jednak najnowsze badania dowodzą, że odmiana ta jest genetycznie spokrewniona z Verdicchio (dużo popularniejszym szczepem), a nie z rodziną Trebbiano. To wino stanowi doskonały dowód na to, że rzeczony szczep, dzięki swojej naturalnej subtelności i neutralnemu profilowi, jest idealnym płótnem dla metody tradycyjnej. W kieliszkach prezentuje elegancką, lekko słomkową barwą, zaś w nosie uderza przede wszystkim czysta, wapienna mineralność, którą finezyjnie przeplatają nuty białych kwiatów oraz aromat skórki świeżo wypieczonego pieczywa. Mimo stosunkowo subtelnych aromatów, wino ma imponującą strukturę wypracowaną przez 32 miesiące dojrzewania na osadzie. Przy dosage na poziomie 8 g/L wino zachowuje swój wytrawny charakter, oferując jednocześnie niezwykłą świeżość i rześkość. To niewątpliwie zasługa wysokiej kwasowości, którą winogrona zawdzięczają chłodnym, alpejskim masom powietrza. Dominują tu soczyste owoce, głównie gruszka i jabłko, które w połączeniu z precyzyjną kwasowością sprawiają, że wino pije się z wielką lekkością. Musujące Zenato zdecydowanie zasługuje, by wyjść z cienia aktualnie Prosecco oraz Franciacorty.
Tornatore Etna Bianco DOC 2024
Najwyższy wulkan Europy to nie tylko szalenie popularna Etna Rosso, ale także wybitne wina białe. Tego wieczoru w kieliszkach znalazła się bardzo czysta i precyzyjna ekspresja terroir oparta na szczepie Carricante – najważniejszej białej odmianie apelacji. Co ciekawe, owoce pochodzą z północnych stoków wulkanu, co jest wyborem nieoczywistym, ale kluczowym dla zachowania świeżości. Ubogie w potas gleby wulkaniczne nadają winu specyficzny charakter; tuż po nalaniu wyczuwalna jest delikatna, intrygująca redukcja, która po chwili otwiera się, budując złożony aromat pełen grejpfrutów, krwistych sycylijskich pomarańczy i delikatnej ziołowości. Owoce zrywa się dopiero pod koniec października, co czyni je jednymi z najpóźniej zbieranych winogron w całych Włoszech. Wynika to z unikalnego mikroklimatu – na dużej wysokości owoce dojrzewają powoli, a chłodniejsze noce na północnym stoku pozwalają na ekstremalne wydłużenie okresu wegetacji bez utraty kwasowości – która zresztą jest świetnie zaznaczona w tym winie.
Furore Bianco Fiorduva 2023
To wino to hołd dla „heroicznego winiarstwa” i rzadkich, lokalnych odmian, które przetrwały na niemal pionowych, skalistych tarasach Furore. Oryginalny termin viticoltura eroica odnosi się do ekstremalnych warunków uprawy, w których nie ma mowy o jakiejkolwiek mechanizacji. W składzie znajdziemy blend szczepów: Fenile (30%), Ginestra (30%) i Ripoli (40%). Wino powstaje z bardzo dojrzałych owoców, fermentuje przez około trzy miesiące w dębowych baryłkach (prawdopodobnie z niewypalanej dębiny, która nie przykrywa owocu), spędza 4 miesiące na osadzie, by ostatecznie dojrzewać w stalowych tankach. Taki zabieg pozwolił zachować czysty profil owocu, dodając mu jednocześnie kremowej tekstury. Efektem jest potężna struktura i cielistość, która daje o sobie znać od pierwszego łyku. W aromatach dominuje dojrzała brzoskwinia oraz egzotyczne nuty tropikalne – słodycz opuncji figowej i mięsistego owocu kaki. Mimo bogactwa, Fiorduva nie traci świeżości. Wulkaniczno-wapienne podłoże nadaje mu żywą, mineralną kwasowość, która balansuje dojrzały owoc.
Agricole Vallone Negroamaro Salice Salentino DOC
Kolejne wino przenosi nas wprost na gorące południe Włoch, pozwalając przyjrzeć się interpretacji Apulii w wykonaniu Agricole Vallone. Ich Salice Salentino na bazie szczepu Negroamaro rzuca nowe światło na potencjał regionu, uciekając od męczących, konfiturowych schematów. Choć aromat w pierwszym kontakcie może budzić skojarzenia z Primitivo, szybko ujawnia swój odrębny, bardziej powściągliwy charakter. Próżno tu szukać dżemowości; zamiast niej pojawia się fascynująca głębia wzbogacona o eleganckie akcenty balsamiczne. Prawdziwa klasa tego wina objawia się w ustach – jest bezkompromisowo wytrawne, co w tym regionie nie zawsze jest oczywistością. Konstrukcja opiera się na wyraźnej kwasowości i solidnej dawce miękkich, ale zadziornych tanin, które trzymają strukturę w ryzach. Dzięki oszczędnemu użyciu dębu, całość zachowuje idealną symbiozę między owocem a garbnikami.
Giovanni Almondo Roero DOCG Bric Valdiana
Choć region Roero musi walczyć o uwagę z potężnymi sąsiadami z Barolo, ta etykieta udowadnia, że piaszczyste wzgórza po prawej stronie rzeki Tanaro oferują unikalną i bardziej przystępną (zarówno smakowo jak i finansowo) interpretację szczepu Nebbiolo. Wino spędza 18 miesięcy w dużych, niewypalanych dębowych beczkach, co pozwala zachować czysty profil owocu, bez ciężkich nut wanilii czy dymu. Efektem jest struktura niezwykle zwiewna, stawiająca na finezję zamiast siły. W bukiecie dominują świeże wiśnie i żurawina, dopełnione nutami fiołka oraz dzikich ziół, ze szczególnym uwzględnieniem tymianku. Na podniebieniu Bric Valdiana zaskakuje teksturą – taniny są wręcz aksamitne i doskonale zintegrowane. To wino, które prowadzi subtelny dialog ze zmysłami, pozostawiając długi, elegancki finisz. Dla miłośników Piemontu szukających w Nebbiolo lekkości i precyzji, propozycja od rodziny Almondo jest pozycją obowiązkową.
Fattoria Le Pupille Morellino di Scansano DOCG Riserva
Toskania kojarzy się głównie z Sangiovese, jednak tym razem Wojciech Bońkowski MW zaprezentował je w wydaniu znacznie bardziej odświeżającym. Morellino di Scansano Riserva udowadnia, że nadmorska Maremma potrafi okiełznać drapieżny temperament tego szczepu. Kompozycja opiera się w 90% na Sangiovese, dopełnionym 10-procentowym udziałem Cabernet Sauvignon. To, co zdumiewa najmocniej, to lekkość – ta Riserva zachowuje dystans od ciężkich rejestrów, stawiając na balans i pijalność. Dębina została wprowadzona z wielkim wyczuciem; stanowi szlachetne tło, które wygładza wino na podniebieniu. Taniny są obecne i stanowią kręgosłup konstrukcji, ale pozostają kulturalne i dobrze ułożone. Świetna alternatywa dla Chianti Classico czy Brunello di Montalcino.
Podczas gdy same targi Vinitaly skierowane są głównie do profesjonalistów, równolegle organizowane jest wydarzenie dla szerszego grona odbiorców: Vinitaly and the City. W jego trakcie odbywają się liczne degustacje, festyny, a także koncerty pod gołym niebem. Podczas lutowego spotkania w Warszawie mieliśmy niebywałą okazję, by choć na chwilę przenieść się do Werony za sprawą występu artystów Fondazione Arena di Verona. Przy doskonałym akompaniamencie pianisty dali oni prawdziwy operowy show, będący zaledwie ułamkiem tego, czego mogą doświadczyć goście słynnego werońskiego amfiteatru.
Vinitaly 2026 odbędzie się w dniach 12–15 kwietnia w centrum wystawienniczym Veronafiere w Weronie. Będą to targi, na których cała branża winiarska spotka się pod wspólnym hasłem: “Vinitaly: The Event. All in One”.